Naučnici su možda otkrili prve čvrste dokaze o postojanju davno izgubljene protoplanete koja je kružila oko Sunca u najranijim danima Sunčevog sistema. Reč je o svetu koji je mogao biti veličine Meseca, pa čak i približno velik kao Mars, ali je nestao nakon katastrofalnog sudara pre oko 4,5 milijardi godina.
Otkriće je objavljeno u naučnom časopisu Earth and Planetary Science Letters, a zasniva se na proučavanju izuzetno retkog meteorita pronađenog u Sahari. Meteorit, poznat kao NWA 12774, pripada grupi angrita – među najstarijim vulkanskim stenama u Sunčevom sistemu.
Angriti predstavljaju pravu retkost. Od više od 80.000 meteorita pronađenih na Zemlji, svega 68 pripada ovoj grupi. Naučnike već dugo zbunjuje njihov neobičan hemijski sastav, jer sadrže veoma malo silicijum-dioksida, jednog od osnovnih sastojaka stena na Zemlji, Marsu i drugim stenovitim planetama.
Analizirajući meteorit, istraživači su pronašli mineral bogat aluminijumom koji je mogao nastati samo pod ogromnim pritiskom. Proračuni pokazuju da je za njegovo formiranje bio potreban pritisak najmanje 17 puta veći od onog na dnu Marijanskog rova, najdublje tačke u Zemljinim okeanima.
Takvi uslovi nisu mogli postojati unutar malog asteroida. Umesto toga, naučnici smatraju da je matično telo ovog meteorita imalo poluprečnik od najmanje 1.000 kilometara. Dodatne analize sugerišu da je ono moglo biti još veće – čak preko 1.800 kilometara u poluprečniku, što ga svrstava među najveće poznate protoplanete iz ranog Sunčevog sistema.
Istraživači veruju da je ovaj drevni svet uništen u velikom sudaru tokom haotičnog perioda formiranja planeta. Njegovi ostaci mogli su kasnije postati deo drugih nebeskih tela, uključujući i planete koje danas poznajemo.
Otkriće pokazuje da su u ranom Sunčevom sistemu postojali različiti putevi razvoja planeta, od kojih neki do sada nisu bili poznati nauci. Takođe sugeriše da među hiljadama meteorita sačuvanih u muzejima i laboratorijama možda postoje novi tragovi drugih davno nestalih svetova.
