Nova kometa pod oznakom C/2026 A1 (MAPS) mogla bi da postane jedno od najzanimljivijih nebeskih iznenađenja ove godine. Otkrivena je 13. januara pomoću daljinski upravljanog teleskopa u pustinji Atakama, a brzo je utvrđeno da pripada porodici Kreucovih “suncoždera” – kometa koje prolaze ekstremno blizu Sunca.
Početkom aprila, kometa MAPS proći će na svega oko 120.000 kilometara od Sunčeve površine. Ako preživi taj vatreni susret, mogla bi da zablista na večernjem nebu, a postoji mogućnost da kratko vreme bude vidljiva čak i usred dana. Ipak, mnoge ovakve komete se raspadnu pre ili tokom prolaska pored Sunca.
Kreucova porodica potiče od džinovske komete koja se pre više od dve hiljade godina raspala na više velikih i manjih fragmenata. Iz te porodice potekle su neke od najspektakularnijih kometa u istoriji, uključujući Veliku kometu iz 1882. i čuvenu C/1965 S1 (Ikeya-Seki), najsjajniju kometu 20. veka.
Posebno je zanimljivo što je MAPS otkrivena na većoj udaljenosti od Sunca nego bilo koja prethodno registrovana Kreuc kometa. To može značiti da je reč o većem fragmentu – ali i da je kometa već u fazi pojačane aktivnosti. Dosadašnja posmatranja pokazuju postepeno jačanje sjaja, što uliva optimizam.
Ako kometa opstane do perihela (najbliže tačke Suncu), mogla bi da priredi pravi nebeski spektakl u prvoj polovini aprila. Nakon prolaska pored Sunca, očekuje se da će biti vidljivija sa južne hemisfere.
Za sada je prerano za konačne prognoze. Astronomi širom sveta pažljivo prate njen razvoj, jer bi C/2026 A1 (MAPS) mogla postati nova “Velika kometa” – ali isto tako može nestati pre nego što zablista. Kosmos nam, kao i uvek, ostavlja prostor za iznenađenje.
